بەدڵنیاییەوە، ئەم خاڵانەی خوارەوە بەشێکن لەو هۆکارانەی کە بۆچی زۆربەی قوتابیانی خوێندنی ئیسلامی دوای دەرچوونیان لە بەشەکانی تر جگە لە بەشی شەریعە، هەست بە بێ ئومێدی دەکەن : : 1- سنوورداریی دەرفەتی کار • بۆ بەشی شەریعە : • دەرچووانی شەریعە دەتوانن لە بوارەکانی دادوەری، پارێزەری، مامۆستای ئایینی، وتاربێژ، پێشنوێژ، ڕاوێژکاری شەرعی و چەندین بواری تردا کار بکەن ئەم بوارانە زیاتر لەگەڵ خوێندنەکەیاندا دەگونجێن . • بۆ بەشەکانی تر (وەک فیقه و اصول، تەفسیر و زانستەکانی قورئان، حەدیس و زانستەکانی، زمان و ئەدەبی عەرەبی) : • دەرچووانی ئەم بەشانە کەمتر دەرفەتی کاریان بۆ دەڕەخسێت کە ڕاستەوخۆ پەیوەندی بە پسپۆڕییەکەیانەوە هەبێت زۆرجار ناچارن بگەڕێن بۆ بوارەکانی پەروەردە (مامۆستای ئایینی یان زمانی عەرەبی) یان کاری ئیدارەیی، کە ڕەنگە هەمیشە لەگەڵ حەز و پسپۆڕییەکەیاندا نەگونجێت . : 2- پڕۆگرامی خوێندن و پێداویستیی بازاڕی کار • بەشی شەریعە • پڕۆگرامەکەی زیاتر گرنگی بە لایەنی کردارەکی و چۆنیەتی جێبەجێکردنی حوکمە شەرعییەکان دەدات لە ژیانی ڕۆژانە و بوارە جیاوازەکاندا، کە ئەمەش وای دەکات زیاتر خواستی لەسەر بێت لە بازاڕی کاردا . • بەشەکانی تر : • پڕۆگرامی خوێندنیان زیاتر تیۆرییە و تیشک دەخاتە سەر لێکۆڵینەوەی قووڵ لە زانستە ئیسلامییەکان هەرچەندە ئەمە زۆر گرنگە بۆ پەرەپێدانی زانستی، بەڵام ڕەنگە ڕاستەوخۆ نەتوانرێت لە بازاڕی کاردا بەکاری بهێنرێت مەگەر لە بواری لێکۆڵینەوەی ئەکادیمیدا بێت کە دەرفەتەکانی کەمترن . : 3- نەبوونی پەیوەندی لەگەڵ کەرتی تایبەت • کەرتی گشتی • زۆربەی دەرفەتەکانی کار بۆ دەرچووانی خوێندنی ئیسلامی لە کەرتی گشتیدایە (وەزارەتی ئەوقاف، پەروەردە). ئەم کەرتەش سنووردارە و ناتوانێت هەموو دەرچووان بخاتە سەر کار .
• کەرتی تایبەت • کەرتی تایبەت کەمتر خواستی لەسەر پسپۆڕی خوێندنی ئیسلامی هەیە، مەگەر لە دامەزراوە ئیسلامییە تایبەتەکان یان ناوەندەکانی توێژینەوەی ئیسلامیدا بێت، کە ژمارەیان کەمە . : 4- پێداویستییەکانی سەردەم • جیهانی ئەمڕۆ زیاتر پێویستی بە پسپۆڕی لە بوارەکانی تەکنەلۆژیا، زانستە سروشتییەکان، کارگێڕی، و چەندین بواری تر هەیە. خوێندنی ئیسلامی، بەگشتی، بەم شێوەیە خۆی لەگەڵ پێداویستییەکانی سەردەم نەگونجاندووە یان لانی کەم نەیتوانیوە پەیوەندییەکی بەهێز لەگەڵ ئەم بوارانەدا دروست بکات . 5- نەبوونی پلاندانانی پێشوەختە : • زۆرجار قوتابیان بەبێ پلاندانانێکی ورد یان ئاگاداربوون لە دەرفەتەکانی کار، ڕوو لە خوێندنی ئیسلامی دەکەن ئەمەش وایان لێدەکات دوای دەرچوون ڕووبەڕووی واقعێکی تاڵ ببنەوە هەروەها کەمبوونەوەی هۆشیارکردنەوەی قوتابیان لەسەر دەرفەتەکانی کار و ئایندەی پیشەیی هەر بەشێک، ڕۆڵی هەیە . : 6- چاوەڕوانییەکانی کۆمەڵگە • کۆمەڵگە زۆرجار چاوەڕێی دەکات دەرچووانی خوێندنی ئیسلامی ڕۆڵی ئایینی و کۆمەڵایەتی ببینن بەڵام کاتێک دەرفەتی ئەوەیان نەبێت، هەست بە بێسوودی دەکەن . چارەسەرە گریمانکراوەکان : • پەرەپێدانی پڕۆگرامی خوێندن • پڕۆگرامەکانی خوێندنی ئیسلامی پێویستە نوێ بکرێنەوە و بایەخ بە لایەنە کردارییەکان و پەیوەندی بە پێداویستییەکانی سەردەمەوە بدرێت، وەک ئابووری ئیسلامی، میدیای ئیسلامی، پەروەردەی نوێ، و لێکۆڵینەوەی ئیسلامی بە شێوازە مۆدێرنەکان . • کردنەوەی بەشی نوێ : • کردنەوەی بەشی نوێ کە لەگەڵ پێداویستییەکانی بازاڕی کاردا بگونجێت، وەک (زانستە ئیسلامییە هاوچەرخەکان، ئابووری و دارایی ئیسلامی، پەروەردەی ئیسلامی بۆ منداڵان، ڕاگەیاندنی ئیسلامی) . • ڕاهێنانی پیشەیی • دابینکردنی خولی ڕاهێنانی پیشەیی هاوشان لەگەڵ خوێندن یان دوای تەواوکردنی خوێندن، بۆ پڕکردنەوەی ئەو بۆشاییەی لە نێوان خوێندن و بازاڕی کاردا هەیە . • هاندانی کەرتی تایبەت • هاندانی کەرتی تایبەت بۆ دامەزراندنی دەرچووانی خوێندنی ئیسلامی لە بوارە پەیوەندیدارەکاندا، وەک بانکە ئیسلامییەکان، کۆمپانیاکانی بیمەی ئیسلامی، یان ناوەندەکانی توێژینەوە . • ئاڕاستەکردنی قوتابیان • پێویستە قوتابیان لە قۆناغەکانی سەرەتایی خوێندنەوە ئاڕاستە بکرێن و زانیاری پێویستیان بدرێتێ لەسەر دەرفەتەکانی کار بۆ هەر بەشێک . لە کۆتاییدا، ئەم کێشەیە تەنها تایبەت نییە بە خوێندنی ئیسلامی، بەڵکو لە زۆرێک لە پسپۆڕییەکانی تردا هەیە، بەڵام بەهۆی چاوەڕوانییە تایبەتییەکانی کۆمەڵگە و سنوورداریی دەرفەتەکان لەو بوارەدا، زیاتر هەستی پێدەکرێت . | 
