یه‌کێتی زانایانی ئاینی ئیسلامی کوردستان
كوردى | العربية ئێمە لە فەیسبوک په‌یوه‌ندی  |  لقه‌کان  |  ستافی کار  |  لینکی پێویست
*****    *****   لەماوەی حەوت مانگی رابردوو 45 زاناو مامۆستای ئایینی وەفاتیان کردووە    *****    *****   مامۆستا مەلا شێخ سەیدەی دۆڵان کۆچی دوایی کردو یەکێتی زانایان پرسەنامەیەک ئاراستەی خانەوادەکەی دەکات    *****    *****   لقی هەولێری یەكێتی زانایان لەڕێگای خێرخوازان هاوكاری تەندروستی هەولێر دەكات    *****    *****   گەنجێک بۆ بەجێهێنانی فەریزەی حەج بە بایسکیل 22 وڵات دەبڕێت    *****    *****   شێخ عەزیزی شێخ بابا رەسولی توران کۆچی دوایی کردو یەکێتی زانایان پرسەنامەیەک رادەگەیەنێ    *****    *****   مامۆستا مەلا ئەحمەد بەرسرینی کۆچی دوایی کرد    *****    *****   پرسەنامە: مامۆستا مەلا سەلیم وەیسی رەزیکی کۆچی دوایی کرد    *****    *****   پەیامی پیرۆزبایی یەکێتی زانایان بە بۆنەی جەژنی قوربانی پیرۆزەوە    *****    *****   لقی شقلاوەی زانایان پێشوازی لەلقی 24 سەفینی پ د ک دەکات    *****    *****   لقی شارەزووری یەکێتی زانایان کۆبوونەوەیەک ساز دەکات    *****    *****   لقی پشدەری یەکێتی زانایان دڵنیایی دەدات قەسابخانەی قەڵادزێ لەڕوی شەرعەوە سەربڕینەکەیان شەرعی و حەڵاڵە    *****    *****   لەهەمبەر سوکایەتیەکان یەكێتی زانایان پەیامێک بڵاو دەکاتەوە   
دوای 86 ساڵ له‌ گۆڕینی مزگه‌وتی ئه‌یا سۆفیا بۆ مۆزه‌خانه‌ کرایەوە مزگەوت
به‌رواری دابه‌زاندن: 26/07/2020 : 14:37:25
قه‌باره‌ی فۆنت

رۆژی هه‌ینی رابردوو دوای 86 ساڵ له‌ گۆڕینی مزگه‌وتی ئه‌یا سۆفیا بۆ مۆزه‌خانه‌، بۆ یه‌كه‌مجار نوێژی هه‌ینی له‌ مزگه‌وته‌كه‌ به‌رپا ده‌كرێت و وتاری هه‌ینی تێدا ‌خوێنرایه‌وه‌.


سه‌ره‌ڕای دژایه‌تی كێڵسه‌ی كاسۆلیكی و ئه‌رسۆدۆكسی و یه‌كێتی ئه‌وروپا، وەک گوته‌بێژی حكومه‌تی ئه‌ڵمانیا گوتی: ئه‌یاسۆفیا بۆ هه‌ردوو ئایینی ئیسلام و مه‌سیحی به‌هایه‌كی گه‌وره‌ی هه‌یه‌ و ئێمه‌ نیگه‌رانین له‌ بڕیاری ئه‌نقه‌ره‌ بۆ گۆڕینی ئه‌و مۆزه‌خانه‌یه‌ به‌ مزگه‌وت.


بەڵام سه‌رۆكی توركیا ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان رایگه‌یاند، بڕیاری كردنه‌وه‌ی ئه‌یا سۆفیا به‌ مزگه‌وت، بڕیارێكی ناوخۆیی توركیایه‌و ده‌بێت وڵاتان رێزی لێ بگرن و رێگه‌ ناده‌ین هیچ وڵاتێك ده‌ستوه‌ردان له‌و بڕیاره‌مان بكات.


راشیگەیاند: ئەمڕۆ کۆتاییمان بە ٨٦ ساڵ چاوەڕوانی ھێنا، بەھۆی ھەوڵەکانی ھاوپەیمانی نیشتمانی لەگەڵ بەڕێز باھچەلی و بە ھاوکاری دادگاش ئەم راستیەمان بینی. ئایا سۆفیا ئێستا گەڕێندراوەتەوە بۆ بنەچەی خۆی، کە مزگەوت بووە و ئێستاش ھەر مزگەوتە".


والی ئه‌سته‌نبوڵ، عه‌لی یرلیقایا، رایگه‌یاند، ئه‌یاسۆفیا یه‌كێكه‌ له‌ جوانترین مه‌زارگه‌ و شوێنی ئاینی له‌ جیهاندا و ره‌مزێكه‌ بۆ فاتحی ئه‌سته‌نبوڵ (قوسته‌نتینیه‌) له‌ 29ی ئایار/ مایۆی 1453دا.


ئه‌یاسۆفیا له‌ ساڵی 537ی زاینی وه‌ك گه‌وره‌ترین كڵێسه‌ی ئیمپراتۆریای بێزه‌نتینی درووستكراوه‌ و دوای ئه‌وه‌ی له‌ 1453 سوڵتانی عوسمانی محه‌مه‌د فاتح، قوسته‌نتینییه‌ی كۆنترۆڵ كرد، ئه‌و شوێنه‌ی گۆڕی بۆ مزگه‌وت و سنان پاشای ئه‌ندازیاری ناوداری عوسمانییه‌كان، ده‌ستكاری دیزاینی شوێنه‌كه‌ی كرد و مۆركی ئیسلامی پێ به‌خشی و به‌رده‌وام وه‌ك گه‌وره‌ترین ناوه‌ندی ئایینی له‌ ئه‌سته‌نبووڵ ماوه‌ته‌وه‌، تا له‌ دوای رووخانی خیلافه‌تی عوسمانی و گۆڕینی توركیا بۆ ده‌وڵه‌تێكی سیكۆلار له‌ 1934 حكومه‌تی توركیا به‌ سه‌رۆكایه‌تی مسته‌فا كه‌مال مزگه‌وته‌كه‌ی كرده‌ مۆزه‌خانه‌ و په‌رستشی تێدا قه‌ده‌غه‌ كرد.


رۆژی 10ی ئه‌م مانگه‌، دادگای باڵای ئیداری توركیا بڕیارێكی حكومه‌تی توركیای هه‌ڵوه‌شانده‌وه‌، كه‌ له‌ 24ی تشرینی دووه‌م/ نۆڤێمبه‌ری 1934  ده‌ریكردبوو بۆ گۆڕینی ئه‌یاسۆفیا له‌ مزگه‌وته‌وه‌ بۆ مۆزه‌خانه‌.